Сүрөт, видео — XXI кылымдын эң кыйратуучу жер титирөөлөрү

Венесуэлада 24-июнда 7,2 жана 7,5 магнитудасы менен эки күчтүү жер титирөө болду. Бул окуялардан кийин 782 афтершок болду. Жаракаттар Каракас жана Миранда, Арагуа, Карабобо, Лара жана Яракуй сыяктуу бир нече штаттарды камтыды. Эң чоң зыян Ла-Гуайра шаарында болду, анда 100дөн ашык имарат толугу менен кыйратылган. Соңку маалыматтар боюнча, курмандыктар саны 2595 кишини түзүп, жабыркагандар 11,3 миңге жакын. Борбордук Азия XXI кылымдын эң кыйратуучу жер титирөөлөрү тууралуу материал даярдады.

Индия


2001-жылдын 26-январында Индиянын Гуджарат штатында 7,7 магнитудасы менен күчтүү жер титирөө болду. Окуянын натыйжасында 20 миңден ашык адам каза болуп, 166 миңден ашык адам жаракат алды. 400 миңден ашык имарат кыйратылды.

Иран


2003-жылдын 26-декабрында Ирандын түштүк-чыгышында 6,6 магнитудасы менен жер титирөө болду, ал байыркы Бам шаарын кыйратты. Натыйжада 34 миңден кем эмес адам каза болуп, 200 миңден ашык адам жаракат алды. Бамда 50 миңден ашык турак жай жана административдик имараттар кыйратылды.

Индий океан


2004-жылдын 26-декабрында Индий океанында 9,1–9,3 магнитудасы менен жер титирөө болду. Эпицентр Индонезиянын Суматра аралынын жээгинде жайгашкан, бул 30 метрге чейин бийиктиктеги цунамини пайда кылды, ал Индонезия, Шри-Ланка, Индия жана Тайланд жээктерине сокку урду. Табият кырсыгынын курмандыктары 14 өлкөдө 230 миңден ашык адам болду, 1,7 миллион адам үйсүз калды, ал эми экономикалык зыян 15 миллиард доллардан ашты.

Цунамидан кийинки кыйратуулар Суматра аралында, Индонезия, 2005-жылдын 2-январында

Гаити


2010-жылдын 12-январында Гаити тарыхтагы эң кыйратуучу жер титирөөлөрдүн бирин 7,0 магнитудасы менен башынан кечирди. Эпицентр Леоган шаарынан 25 чакырымдай аралыкта жайгашкан. Табият кырсыгы 222 570 адамдын өмүрүн алып кетти, 3 миллионго жакын адам үйсүз калды.

Гаити

Сычуань, Китай


2008-жылдын 12-майында Сычуань провинциясында 8 магнитудасы менен жер титирөө болду. Эпицентр Вэньчуань уездинин аймагында жайгашкан, жана сокку Кытайдын көптөгөн бөлүктөрүндө жана коңшу өлкөлөрдө сезилди. Натыйжада 70 миңден ашык адам каза болуп, 19 миллион адам үйсүз калды.

Кашмир (Пакистан)


2005-жылдын 8-октябрында Пакистандын Кашмир бөлүгүндө 7,6 магнитудасы менен жер титирөө болду, эпицентри Музаффарабаддын аймагында. Ал 86 миңден ашык адамдын өмүрүн алып кетти, 69 миңден ашык адам жаракат алды. Үйсүз калган адамдардын саны 3 миллионго жакын.

Япония (Тохоку)


2011-жылдын 11-мартында Япония тарыхындагы эң күчтүү жер титирөөлөрдүн бирин 9,0 магнитудасы менен башынан кечирди, эпицентри Тынч океанда Хонсю аралынын жээгинде жайгашкан. Негизги сокку жер титирөөдөн гана эмес, ошондой эле атомдук электр станциясы «Фукусима-1» авариясынан келип чыккан күчтүү цунамиден болду. 20 миңден ашык адам каза болуп, 450 миңден ашык адам үйсүз калды.

Непал


2015-жылдын 25-апрелинде Непалда 7,8 магнитудасы менен жер титирөө болду, эпицентри Горкха аймагында. Натыйжада 8,8 миңден ашык адам каза болуп, 25 миңден ашык адам жаракат алды. Табият кырсыгы Непалдын борбору Катмандуда көптөгөн имараттарды кыйратты.

Түркия жана Сирия


2023-жылдын 6-февралында Түркиянын түштүк-чыгышында 7,8 жана 7,5 магнитудасы менен бир нече жер титирөө болду. Эпицентр Кахраманмараш провинциясында жайгашкан, жана жердин тереңдигиндеги сокку Сириянын түндүгүн камтыды. Натыйжада 53 миңден ашык адам каза болуп, 107 миңден ашык адам жаракат алды. 230 миңден ашык имараттар кыйратылып же оор жаракат алды, ал эми Түркия үчүн чыгымдар 148 миллиард долларга бааланууда.